In 2005 is GGZ Leiden van start gegaan met herstelgerichte zorg. Het IMR programma vormt een onderdeel hiervan. GGZ Leiden loopt in Nederland voorop met de introductie van IMR (Illness Management & Recovery), een gestructureerd programma dat is ontwikkeld in de VS.
Wat is IMR?
Met IMR leert de cliënt zelf (weer) de regie te nemen over zijn ziekte. Samen met de cliënt wordt besproken wat nodig is om te leren om het dagelijkse leven weer op te kunnen pakken. IMR bestaat uit een combinatie van individuele en groepsinterventies. In het individuele deel worden de doelstellingen van het IMR-traject vastgelegd. Dit zijn zowel doelstellingen op de korte als langere termijn van heel globaal tot heel specifiek. Deze doelen kunnen over alle levensgebieden gaan. Ze kunnen o.a. te maken hebben met ziekte of symptomen, afhankelijkheid van middelen of met de levensgebieden wonen, werken, dagbesteding, vrije tijd, leren, sociale contacten, financiën en sociaal juridische thema’s. Als de individuele doelstellingen helder zijn (en werkboek 1 is doorgenomen) kan worden gestart met het groepsdeel.
IMR is gebaseerd op een drietal uitgangspunten. Als eerste de bewezen werkzame interventies. Verder de didactische technieken. Mensen leren namelijk op verschillende manieren en met deze verschillen wordt rekening gehouden om noodzakelijke kennis over te brengen. Verder is cognitieve gedragstherapie een onderdeel waarop IMR steunt. IMR is een methodiek die gericht is op samenwerking tussen de hulpverlener met zijn kennis en ervaring en patiënt met zijn waarden en voorkeuren.
Het programma
Het programma bevat na het eerste gesprek, waarin de doelstellingen worden bepaald, 10 modules, vertaald in praktische werkboeken, rond psychiatrische aandoeningen, stress-kwetsbaarheid en behandelstrategieën, het opbouwen van steun door familie en belangrijke anderen, medicatiegebruik, gebruik van alcohol en drugs, terugvalpreventie, effectief omgaan met stress en veelvoorkomende problemen, effectief omgaan met symptomen en het effectief gebruik maken van de geestelijke gezondheidszorg.
Doelgroep
IMR is een aanbod voor mensen met een psychotische stoornis, een bipolaire stoornis of een depressie. In overleg staat het aanbod ook open voor cliënten met andere psychiatrische stoornissen.
Evaluatie pilot.
In 2006/2007 heeft er al een pilot gedraaid met een individueel aanbod waarbij ook het groepsonderdeel individueel is doorgenomen met de cliënt. Hier zijn goede ervaringen opgedaan, mede ook door een intensieve samenwerking met GGZ Rotterdam Bavo-Europoort. Deze ervaringen hebben we gebruikt in het verder uitwerken van het IMR-implementatieplan 2009. De twee ambulante teams en het ACT-team zijn door docenten van Bavo-Europoort getraind voor IMR en kunnen aan de slag met hun eigen cliënten. We kunnen met trots zeggen dat we in januari 2010 officieel van start zijn gegaan met het individuele deel. Nadat het individuele deel is afgerond, wordt bekeken of de cliënt verder kan in de groepstrainingen. Wanneer dat niet gaat, is een individueel vervolgtraject mogelijk.
De ervaringen zijn erg positief, zowel van cliënten als hulpverleners. De omgang tussen hulpverlener en cliënt is bij IMR meer op basis van gelijkwaardigheid. De cliënt leert zelf op een gestructureerde manier haalbare doelen te stellen.
Verdere implementatie
De eerste groep is op 4 mei van start gegaan, komt wekelijks 1,5 uur bijeen met 9 deelnemers, die allen het eerste werkboek hebben doorlopen. De tweede groep zal in september starten. De duur van het groepsprogramma is 6-9 maanden.